Month: June 2008

‘માસૂમ’ ડાહ્યાભાઇ પટેલ – કાંઇ ઝીણું ઝીણું ફરકે

(ગીત)

કાંઇ ઝીણું ઝીણું ફરકે,
ઊંડાણોના ગર્ભો છલછલ સ્વાતિ જલ શા છલકે.

હું મારામાં અરૂપ થઇને
આવી તમને મળું,
હર એક પળને અનુભૂત થઇ
મધુર સમણાં શું છળું,
વાસંતી ફરફર ઓઢીને મદન બેઠો પલકે,
કાંઇ ઝીણું ઝીણું ફરકે.

ઝીણું દુકૂલ ધરી દેહ પર
અત્તર શું,શું છરકે ?
અંગ – અલસમાં મધુ કેફ થઇ
લીલી સાપણ સરકે,
આશ્લેષે તો પ્હાડ પીગળે, ઝમતી ક્ષણની હલકે,
કાંઇ ઝીણું ઝીણું ફરકે.

તેજ – તિમિરનાં પૂર ચડયાં ને
ઘૂવડ થઇ ‘ગ્યું અંધ,
અસ્ત થતા અજવાળે ફેલી
અંધારાની ગંધ,
સમણાનું સુખ આંખ ઉઘાડે, અલોપ થઇને મલકે,
કાંઇ ઝીણું ઝીણું ફરકે.

ગામ ગોંદરે વડલો ઊભો
લીલી છાંયને ઢાળી,
ઊંચી ડાળે બેસી કોયલ
ગાતી કંઠ ઉલાળી,
વગડો આખો ફરી સીમમાં, ભીની આંખને તલકે,
કાંઇ ઝીણું ઝીણું ફરકે.

         – ‘માસૂમ’ ડાહ્યાભાઇ પટેલ (‘Masoom’ Dahyabhai Patel. Kai Jinu jinu farke. Kavita / poems in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

ગુલામ મોહમ્મદ શેખ – ગીત રમે ગરવું

ફૂલને કંઠે કો’ગીત રમે ગરવું.
સૂકી તે ધૂળના ભીના ખૂણેથી
આજ પાંગરવું, કાલ વળી ખરવું :
તોય ફૂલને કંઠે કો’ગીત રમે ગરવું.

         – ગુલામ મોહમ્મદ શેખ(Gulam Mohommad Shaikh – geet ramae garvu. Vicharo, Shayari in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

પ્રીતમ લખલાણી – કેળવણી

સારું થયું !
કે
હું
જાનવરનો
ડૉક્ટર થયો!
નહીંતર
કોઇ કાળે
આ વાત
સમજી ન શક્યો હોત !
કે
એક માણસે
માણસ થવા!
કૂતરાં બિલાડાં પાસેથી
પણ
કેટલું બધું
શીખવાનું હોય છે !!!

         – પ્રીતમ લખલાણી (Preetam Lakhlani – Kalevani. Kavita / Poems in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

ખલીલ ધનતેજવી – નથી ગમતું મને

બોલવા ટાણે જ ચૂપ રહેવું નથી ગમતું મને,
પણ બધાની રૂબરૂ કહેવું નથી ગમતું મને.

એકલો ભટક્યા કરું છું, એનું કારણ એ જ છે,
ઘરની વચ્ચે એકલું રહેવું નથી ગમતું મને.

આંખમાં આવીને પાછા જાય એનું મૂલ્ય છે,
આંસુઓનું આ રીતે વહેવું નથી ગમતું મને.

આમ તો કૂદી પડુ છું હું પરાઇ આગમાં,
મારું પોતાનું જ દુ:ખ સહેવું નથી ગમતું મને.

મિત્ર અથવા શત્રુઓની વાત રહેવા દે ખલીલ,
એ વિશે તો કાંઇ પણ કહેવું નથી ગમતું મને.

         – ખલીલ ધનતેજવી(Khalil Dhantejvi. Nathi gamatu mane. Ghazal in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

વંચિત કુકમાવાલા – સમેટો

બને શક્ય તો, ભીતરે રણ સમેટો ,
સમેટો, અજંપાભરી ક્ષણ સમેટો.

પ્રણયની મજા, રોગમાં ફેરવાશે,
તમે મૌન પાછળનાં કારણ સમેટો.

પ્રતીક્ષાની જાજમ થશે ધૂળધાણી,
જુઓ એ સમેટે, તમે પણ સમેટો.

ધુમાડો સબંધોનો ઊંબર ટપે છે,
કરો મૌન ચૂલો, એ આંધણ સમેટો.

ભલે લોહીથી પણ વધુ હોય નિકટ,
હ્રદય ના કબૂલે એ સગપણ સમેટો.

અહીંથી ઘણે દૂરનો સ્પર્શ કરતાં,
ઘડી બે ઘડી આપ સમજણ સમેટો.

         – વંચિત કુકમાવાલા( Vanchit Kukmawala – Samaeto . Kavita in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

વજેસિંહ પારગી – વલખાં

હું નથી ગૌતમી
કે નથી મને બુદ્ધે કહ્યું,
છતાં હું
મારી મરેલી આશાઓને
છાતીએ વળગાડીને,
ઘરે ઘરે ભટકું છું :
ચપટીક રાઇના દાણા માટે !

         – વજેસિંહ પારગી (Vajesinh Paargi – Valakha. Kavita in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

‘ડી’ ધર્મેશ પટેલ – શોધ

નામે ધર્મેશ પટેલ, અને વ્યવસાયે એન્જીનીયર, પણ વ્યક્તિ તરીકે વિવિધ કલાઓના તલસ્પર્શી પ્રેમી.
વિશાળ વાંચન, અગાધ મનન, અને ઉચિત ચિંતન.
વિચારોમાં જવલ્લે જ જોવા મળે તેવું ઊંડાણ, ગાંભીર્ય અને સ્પષ્ટતા.
તેમાં ભળે સમયાંતરે કલમ સાથે થતાં નવીન પ્રયોગો …
તેનું પરિણામ એટલે – “Dee’s world! મારું ભાવ-વિશ્વ..મારું વિસ્તરણ… “

વરસાદમાં ઝબકોળાયેલા
શહેરની વચ્ચે ઊભો છું
હું–
કોરોકટ્….
મારા હિસ્સાનું આકાશ તો
પોતાની પાંખોમાં સમેટીને લઈ ગયું છે કોઈ
પંખી.
હથેળીમાં થીજેલું વાદળ લઈ
હું
ભટક્યા કરું છું
હવે
મારા હિસ્સાના સૂર્યને
શોધવા….

         – ‘ડી’ ધર્મેશ પટેલ(‘Dee’ Dharmesh Patel. Shodh Kavita in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

જયેશ ભોગાયતા – ફળ

મારા દાદાએ
એક થેલીમાં પડેલાં બે ફળ વિશે કહેલું :
‘એક કાચું છે,
ને બીજું કદાચ બગડી ગયું છે,
તો એકને સાચવી લે !’
મેં થેલી ઊંધી વાળેલી તો અંદરથી
ત્રણ ફળ નીકળ્યાં.
આ ત્રીજું ક્યાંથી ? દાદા પણ મૂંઝાયેલા.
મેં કહેલું: એ તમારું આંસુ છે
ને એ જ ફળને હું પકવ્યા કરીશ.

         – જયેશ ભોગાયતા(Jayesh Bhogayta. Faal. Kavita in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

સરોજબહેન અડાવતકર – મા

સાંભળ્યુ મા બની બેઠી છે
      આકાશમાં તારો
રોજ રાતે શોધું માને આકાશમાં
      રાતોની રાતો વીતી ગઈ શોધવામાં
અગણિત તારાથી ભરેલા આકાશમાં
      ક્યાંથી મળે મા ?

એક રાતે શૂન્ય હૃદયે, નિરાશ મને
      મીટ માંડી નભમાં
એકાએક એક તેજસ્વી
      ઝબૂક ઝબૂક કરતો તારલો
માંડી રહ્યો મીટ મારી તરફ

શીતળ ચાંદની જેવો તેજ લિસોટો
      સરકતો વીંટળાઇ વળ્યો મારી કાયાને
હા ! એજ હૂંફાળો સ્પર્શ
      એજ પ્રેમભરી વ્હાલી બાથ
તારાઓથી ભરેલા આકાશમાં
      શોધી કાઢી મારી મા !

       – સરોજબહેન અડાવતકર (SarojBen Adavatkar – Ma. Kavita / Poems in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

રમણીક અગ્રાવત – માણસો

મજા લઇને
મૂંઝારા લઇને
આવ્યા માણસો
હતપત હથેળીમાં
ચપટીક્ સુખની ધજા લઇને આવ્યા માણસો….

બોલ્યાં વિનાં પચે નહીં સુખ
રોયાં વિના જચે નહીં દુ:ખ
પોતપોતાના સનેપાતની સજા લઇને
આવ્યા આવ્યા માણસો…

આમ જુઓ તો ચારે પા ભીડભીડભીડ
અંદરથી ભીડે વળી એકલા પડી જવાની પીડ
પોતપોતાના દુણાટોની કજા લઇને
આવ્યા આવ્યા માણસો…

         – રમણીક અગ્રાવત (Ramnik Agravat. Manaso. Kavita in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

જય વસાવડા તથા ગૌરવ જસાણી – “ચન્દ્રકાંત બક્ષીના અવતરણો”

જય વસાવડા તથા ગૌરવ જસાણી સંપાદિત “ચન્દ્રકાંત બક્ષીના અવતરણો” માંથી –

– સ્ત્રી જમાનાને અને જમાનો સ્ત્રીને બદલે છે.

– સ્ત્રીને માટે સ્વીકાર્ય થવું એ પણ એક સંઘર્ષ છે.

– સ્ત્રીની પ્રગતિ સૂક્ષ્મ હોય છે.

– સ્ત્રીઓની આંખો જિંદગીભર બુઢ્ઢી થતી નથી.

– સ્ત્રીની પ્રગતિ અને વિગતિ બંનેના છેડા આત્યંતિક છે !

– સ્ત્રી બૉસ હોય તો બહુ લોહી પીએ… બૉસ તરીકે પુરુષ સારો !

– સ્ત્રીઓનું ભેગું થવું એ આંસુઓનું ભગિનિત્વ છે.

– સ્ત્રીઓ વિશે કેટલા અભિપ્રાયો હોઇ શકે ? જેટલા પુરુષો છે એટલા અભિપ્રાયો.

– સ્ત્રી શબ્દમાં ત્રણ લીટીઓ છે, માટે એમાં સત્ત્વ, રજસ અને તમસ ત્રણે હોય છે.

         – જય વસાવડા તથા ગૌરવ જસાણી સંપાદિત “ચન્દ્રકાંત બક્ષીના અવતરણો” માંથી (Jay Vasavada and Gavrav Jasani sampadit “Chandrakant Bakshi na Avtarano mathi. Vicharo in Gujarati. Literature and art site)

‘ઉશનસ્’ નટવરલાલ કુબેરભાઇ પંડ્યા – પેઢીઓ પછી પુરખાના ચહેરાની શોધમાં (સૉનેટ)

પુરાણા એ આદિ જનક-જનની-માવતરનો
ચહેરો હું કલ્પ્યા કરું; અવર તો માર્ગ પણ શો ?
હું જાણું આવું કૈં; જનક જનની આરસ-નકશો
વહેંચાતો આવે નિજ પ્રસૂતિમાં મ્હોં ઉપરનો.

અહો, ક્યાં એ આદિ જનક જનની આદિની કથા ?
-પછી’તો પેઢીઓ વીતી ગઇ કંઇ પાર વણની !
ચહેરે ભૂંસાતી ઉપટી જતી રેખાની કવની !
હું તૂટી રેખાના શકલ કણ, ચ્હેરે ગ્રથું યથા;

વિચારો આવે છે ઘણી વખત આવા પણ સખી !
મને તારા પ્રત્યે ક્યમ નિતનું આ કર્ષણ કંઇ !
પુરાણો કો ચહેરો તું-હું બિચ પડ્યો છે વિખરઇ !
મને તે ખેંચે છે, છવિ વિરચું છેકું લખી લખી;

હું તારી ને મારી ત્રુટક યદિ રેખા સ્રજી શકું
બને, પેલો ચ્હેરો અસલ પુરખાનો ભજી શકું.

          – ‘ઉશનસ્’ નટવરલાલ કુબેરભાઇ પંડ્યા(‘Ushnas’ Natwarlal KuberBhai Pandya. Padhi o pacchi purakha na chehra ni sodh ma. Kavita in Gujarati. Literature and art site)

Tags :

ગીતા પરીખ – રેખ

અસ્તિત્વની કોમલ રેખ સુંદર
આંકી દીધી પીંછી તણે લહેકે,
એ રેખના રેલમછેલ છાંટા-
મહીં ઝિલાયા સ્વર પંખીઓના.

ને મોગરાની ખીલતી સુગંધી
એના વળાંકે હસતી મહોરી,
કલ્લોલતો લોલ વિભોર એના
રંગો મહીં તરવરતો પ્રકાશે.

અસ્તિત્વની કોમલ રેખ વિસ્તરે
વિશ્વે…
અને સૌ નિજમાં સમાવી
લાડીલી થૈ શી
મારી અહો ! કૂખ મહીં લપાયે !

         -ગીતા પરીખ (Gita Parikh – Rekh. Kavita in Gujarati. Literature and art site)

ગાંધીવાદી સુમતિબેન વૈદ્યની ચિરવિદાય

ચંદ્રેશ ઠાકોર – તસવીર

કેમેરામાં ફિલ્મ ગોઠવી
પ્રકાશ છિદ્ર અને
પડદાની ગતિની
વ્યવસ્થા કરી ચાંપ દબાય
એટલે તસવીર ઝડપાઈ જાય
એ તસ્વીર જોઈ આનંદ થાય
એ આલબમમાં ગોઠવાઈ જાય
અને ક્યારેક રંગે પીળી પડે
ક્યારેક ચૂંથાઈ પણ જાય

          – ચન્દ્રેશ ઠાકોર (Chandresh Thakore. Tasveer. Kavita in Gujarati. Literature and art site)

Tags :